Chi tiết cấu tạo cửa chống cháy

Cấu tạo cửa chống cháy gồm khung, cánh, vật liệu chống cháy, gioăng và hệ phụ kiện đi kèm. Mỗi bộ phận đảm nhận một chức năng riêng trong việc duy trì khả năng ngăn lửa, hạn chế khói và giữ cửa đóng đúng vị trí khi xảy ra cháy. Theo dõi thông tin chi tiết cấu tạo cửa chống cháy từ bài viết của HT NEXTECH.

Cấu tạo của cửa chống cháy

Một bộ cửa chống cháy chỉ phát huy đúng chức năng khi các bộ phận được thiết kế và lắp đặt đồng bộ. Với cửa thép, cấu tạo cơ bản gồm khung cửa, cánh cửa, lõi chống cháy, gioăng và phụ kiện.

Cánh cửa

Cánh là bộ phận trực tiếp tiếp xúc với nhiệt và lửa. Cửa thép thường sử dụng hai lớp thép bên ngoài, bên trong là vật liệu có khả năng cách nhiệt. Thép có thể là thép mạ điện hoặc thép được xử lý bề mặt theo cấu hình sản phẩm. Độ dày thép thường thay đổi theo thiết kế và cấp chịu lửa. Phần lõi có thể sử dụng MgO, bông khoáng, sợi thủy tinh hoặc vật liệu chuyên dụng khác. Lõi có nhiệm vụ hạn chế truyền nhiệt từ mặt cửa chịu lửa sang mặt đối diện.

Khung cửa

Khung giữ cánh cửa và tạo điểm liên kết giữa cửa với tường. Khung thép thường được chấn định hình để tăng độ cứng tiết diện. Với một số cấu hình, thép làm khung có độ dày khoảng 1,2–1,5 mm. Kích thước thực tế phải theo thiết kế của từng hệ cửa. Khung cũng là vị trí lắp bản lề, khóa và gioăng. Vì vậy, độ chính xác khi gia công ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng đóng kín của cánh.

Gioăng cửa

Gioăng được lắp quanh khu vực tiếp xúc giữa cánh và khung. Bộ phận này có nhiệm vụ hạn chế đường lọt của khói qua khe cửa.

Với gioăng trương nở, vật liệu sẽ tăng thể tích khi gặp nhiệt độ cao. Gioăng sau đó lấp vào khoảng hở quanh cánh theo thiết kế của bộ cửa.

Không nên tự ý thay gioăng bằng vật liệu thông thường. Loại gioăng phải phù hợp với cấu hình cửa và yêu cầu kỹ thuật của sản phẩm.

Phụ kiện cửa

Phụ kiện quyết định khả năng đóng, mở và giữ cửa ở trạng thái cần thiết khi có sự cố. Một bộ cửa thường có bản lề, khóa, tay co, thanh thoát hiểm và các chi tiết liên quan. Tay co giúp cánh tự đóng sau khi mở. Đây là yêu cầu quan trọng tại những vị trí cần duy trì trạng thái đóng của cửa. Thanh thoát hiểm thường được sử dụng tại cửa trên đường thoát nạn. Người bên trong có thể tác động lên thanh để mở cửa nhanh khi cần sơ tán.

Vật liệu thường dùng trong cửa chống cháy

Vật liệu được lựa chọn theo cấu tạo và cấp chịu lửa của từng hệ cửa. Không có một loại lõi duy nhất áp dụng cho mọi sản phẩm.

• Thép thường được dùng làm lớp vỏ và khung cửa. Vật liệu này tạo kết cấu cứng và chịu được tải trọng từ cánh, bản lề và phụ kiện.
• Magie oxit (MgO) có thể được dùng làm lõi chống cháy trong một số hệ cửa thép. Vật liệu này có khả năng hạn chế truyền nhiệt khi được sử dụng đúng cấu hình.
• Bông khoáng có cấu trúc sợi vô cơ và khả năng chịu nhiệt cao. Vật liệu này thường được dùng làm lớp cách nhiệt trong các kết cấu chống cháy.
• Sợi thủy tinh cũng có thể xuất hiện trong một số cấu hình. Tuy nhiên, vật liệu phải được sử dụng đúng định lượng và cấu tạo đã được thiết kế.

Điểm quan trọng là không thể đánh giá cấp chống cháy chỉ bằng tên vật liệu. Hiệu quả của bộ cửa phụ thuộc vào toàn bộ cấu tạo và kết quả thử nghiệm của hệ cửa.

Tiêu chuẩn kỹ thuật của cửa chống cháy

Tiêu chuẩn giúp xác định cửa có đáp ứng yêu cầu kỹ thuật của công trình hay không. Khi lựa chọn sản phẩm, cần kiểm tra đúng quy chuẩn và hồ sơ áp dụng.

Tại Việt Nam, QCVN 06:2022/BXD quy định các yêu cầu về an toàn cháy cho nhà và công trình. Đây là tài liệu quan trọng khi xác định yêu cầu đối với các bộ phận ngăn cháy.

Một số tiêu chuẩn thử nghiệm quốc tế như EN 1634-1 được sử dụng để đánh giá khả năng chịu lửa của cửa và bộ phận đóng mở. Tùy dự án, hồ sơ kỹ thuật có thể yêu cầu thêm tiêu chuẩn hoặc phương pháp thử khác.

EI là thông số quan trọng khi xác định khả năng chịu lửa của cửa. E thể hiện tính toàn vẹn. I thể hiện khả năng cách nhiệt. Con số phía sau cho biết thời gian duy trì yêu cầu trong điều kiện thử nghiệm.

Một số cấp thường gặp gồm:

• EI30: 30 phút.
• EI60: 60 phút.
• EI90: 90 phút.
• EI120: 120 phút.

Không nên hiểu EI là thời gian cửa có thể chịu mọi đám cháy thực tế. Đây là kết quả theo điều kiện thử nghiệm quy định.

Phụ kiện quan trọng trong cấu tạo cửa chống cháy

Ngoài khung và cánh, phụ kiện phải được lựa chọn đồng bộ với hệ cửa. Việc thay đổi phụ kiện không đúng loại có thể ảnh hưởng đến khả năng vận hành và cấu hình đã thử nghiệm.

• Bản lề liên kết cánh với khung và chịu tải trọng của cánh. Với cửa nặng, số lượng và loại bản lề phải phù hợp với thiết kế.
• Khóa giữ cánh ở trạng thái đóng. Loại khóa cần tương thích với cấu tạo cửa và yêu cầu sử dụng tại từng vị trí.
• Tay co thủy lực đưa cánh về vị trí đóng sau khi mở. Chi tiết này đặc biệt cần thiết với cửa ngăn cháy trên các tuyến giao thông nội bộ.
• Thanh thoát hiểm cho phép người bên trong mở cửa nhanh theo hướng thoát nạn. Thiết bị thường được bố trí tại những vị trí yêu cầu thoát người nhanh.
• Gioăng chống cháy xử lý khe hở giữa cánh và khung. Loại gioăng sử dụng phải đúng với cấu hình cửa.

Quy trình lắp đặt cửa chống cháy

Lắp đặt đúng giúp khung và cánh duy trì đúng vị trí thiết kế. Sai lệch ở bước này có thể làm cửa đóng không kín hoặc ảnh hưởng đến hoạt động của phụ kiện.

Đầu tiên, cần kiểm tra kích thước ô chờ và đối chiếu với kích thước khung. Ô chờ phải đủ điều kiện để cố định khung mà không làm biến dạng kết cấu.

Tiếp theo, khung được đưa vào vị trí và căn chỉnh bằng thiết bị đo phù hợp. Cần kiểm tra độ thẳng đứng, độ cân bằng và độ vuông trước khi cố định.

Sau khi khung ổn định, tiến hành lắp bản lề và cánh. Cánh phải đóng mở đúng hành trình và tiếp xúc phù hợp với gioăng.

Cuối cùng, lắp khóa, tay co, thanh thoát hiểm và các phụ kiện khác theo hướng dẫn của nhà sản xuất. Toàn bộ cửa cần được kiểm tra trước khi nghiệm thu.

Lưu ý khi lựa chọn cửa chống cháy

Khi mua cửa, không nên chỉ hỏi giá hoặc độ dày thép. Cần xác định cấp chịu lửa và cấu hình sản phẩm trước khi so sánh. Đối với công trình có hồ sơ PCCC, sản phẩm phải phù hợp với yêu cầu được thể hiện trong hồ sơ. Kích thước cửa cũng cần được xác định theo ô chờ thực tế. Đặc biệt, không nên tự thay lõi, gioăng, khóa hoặc phụ kiện bằng sản phẩm khác. Những thay đổi này có thể làm cấu hình thực tế khác với mẫu đã được thử nghiệm.

Cấu tạo cửa chống cháy gồm nhiều bộ phận liên kết với nhau, trong đó khung, cánh, lõi chống cháy, gioăng và phụ kiện là những thành phần chính. Mỗi bộ phận đều ảnh hưởng đến khả năng duy trì tính năng của cả bộ cửa khi xảy ra cháy. Khi lựa chọn, cần ưu tiên cấp EI, cấu tạo đồng bộ, tiêu chuẩn áp dụng và phương án lắp đặt. Không nên đánh giá khả năng chống cháy chỉ dựa vào độ dày thép hoặc loại vật liệu lõi.